Après avoir lu l’article « The Temptation of a "Grand Bargain" », de Jakub Grygiel (sur the-american-interest.com) - où l’auteur conclut que « a proper response to a such a bargain [between the US and Russia] is simple: nuts », tout en faisant le parrallèle avec les négociations pour la paix entre Constance et Sapor, en l’an 358 apr. J.-C -, la curiosité m’est venue de reprendre le texte original d’Ammien Marcellin, dont je reproduirai ci-dessous (en étapes) la version de la Collection des auteurs latins (1869), pour exposer mes doutes.
[1] Datiano et Cereali coss. cum universa per Gallias, studio cautiore disponerentur, fordimoque praeteritorum barbaricos hebetaret excursus : rex Persarum in confiniis agens adhuc gentium extimarum, jamque cum Chionitis et Gelanis, omnium acerrimis bellatoribus, pignore icto societatis, rediturus ad sua, Tamsaporis scripta suscepit, pacem Romanum principem nuntiantis poscere precativam. [2] Ideoque non nisi infirmato imperii robore tentari talia suspicatus, latius semet extentans, pacis amplectitur nomen, et conditiones proposuit graves: missoque cum muneribus, Narseo quodam legato, litteras ad Constantium dedit, nusquam a genuino fastu declinans, quarum hunc fuisse accepimus sensum : (…)
- Le participe présent agens a-t-il le sens d'agir, prendre des mesures (terme officiel, cf. Gaffiot II, B, 3) ?
- Le participe passé icto a-t-il le sens de conclure un traité (foedus = pignus societatis) ?
- L'ordre est-il bien *Rex Persarum suscepit scripta Tamsaporis nuntiantis principem Romanum poscere pacem precativam ?
- Les conditiones… graves sont-elles (supposément) possibles grâce/dues à la pax precativa, à l'infirmatum imperii robur et au genuinus fastus, n'est-ce pas ?



